fbpx

BA BÀI HỌC LỚN VỀ ĐẠO ĐỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU RÚT RA TỪ ĐẠI DỊCH

Dựa trên kinh nghiệm làm việc với 90 nhà nghiên cứu trên toàn thế giới, Helen Kara và Suming Khoo thảo luận về sự phức tạp ngày càng tăng của sự phân chia kỹ thuật số và những nan đề đạo đức mới.

1. Các phương pháp kỹ thuật số đã mang lại sự linh hoạt và sáng tạo trong nghiên cứu

Khi làm việc về các tác động kinh tế – xã hội theo giới tính của đại dịch ở vùng nông thôn Zimbabwe, Emmanuel Ndhlovu biết được rằng không phải tất cả những người tham gia nghiên cứu của ông đều có tài khoản Skype, nhưng tất cả họ đều có WhatsApp.

Ông nhận thấy tính linh hoạt của nền tảng này đặc biệt hữu ích vì ông có thể gửi câu hỏi cho những người tham gia của mình và họ có thể chọn trả lời thông qua ghi chú thoại hay ghi chú đã đánh máy. Nếu cần làm rõ, anh ấy có thể gọi cho một người tham gia bằng WhatsApp. Phương pháp này đã tiết kiệm thời gian cho người tham gia và tiết kiệm thời gian và chi phí cho người nghiên cứu.

WhatsApp cũng hữu ích ở Anh. Nicola Gratton, Ryan Fox và Teri Elder hỗ trợ nghiên cứu có sự tham gia của các nhà nghiên cứu cộng đồng (những người đã trải qua nhiều bất lợi). Khi bắt đầu phong tỏa ở Anh, nhóm bị mất tinh thần vì không thể tổ chức các cuộc họp nghiên cứu hàng tuần.

Một nhóm WhatsApp đã cung cấp một sự thay thế hữu ích và tạo điều kiện cho một số thay đổi trong phương pháp và trọng tâm của việc thu thập dữ liệu, bao gồm ảnh, blog, nhật ký, bài thơ, ‘bộ dụng cụ sinh tồn khi bị phong tỏa” và podcast. Quá trình này đã có những tác động tích cực đến chất lượng cuộc sống và các mối quan hệ, đồng thời giúp cho nhóm nghiên cứu mạnh mẽ và kiên cường hơn.

Việc thực hiện nghiên cứu trực tuyến đã tạo ra các phương pháp nghiên cứu sáng tạo. Vanessa Braun, Victoria Clarke và Naomi Moller đã sử dụng phương pháp hoàn thành câu chuyện với người lớn để điều tra việc phá vỡ quy tắc trong tình trạng bị phong tỏa ở New Zealand và Vương quốc Anh. Những người tham gia đã được giới thiệu với các ‘cốt truyện’ hư cấu để hoàn thành bằng văn bản, một kỹ thuật không xâm phạm giúp người tham gia có quyền kiểm soát cao đối với dữ liệu họ cung cấp cũng như cung cấp lối thoát cho một số cảm xúc mạnh mẽ.

Getrude Gwenzi đã sử dụng phương pháp ghi nhật ký trực tuyến với trẻ em ở Ghana, Nigeria và Nam Phi. Nicola Jones và các đồng nghiệp của cô đã làm việc với những người trẻ tuổi ở Jordan, Lebanon và dải Gaza, sử dụng các phương pháp ghi nhật ký, phỏng vấn qua điện thoại và kể chuyện kỹ thuật số trong phương pháp tiếp cận có sự tham gia được xây dựng dựa trên các mối quan hệ hiện có từ quá trình nghiên cứu theo chiều dọc.

Getrude Gwenzi đã sử dụng phương pháp ghi nhật ký trực tuyến với trẻ em ở Ghana, Nigeria và Nam Phi. Nicola Jones và các đồng nghiệp của cô đã làm việc với những người trẻ tuổi ở Jordan, Lebanon và dải Gaza, sử dụng các phương pháp ghi nhật ký, phỏng vấn qua điện thoại và kể chuyện kỹ thuật số trong phương pháp tiếp cận có sự tham gia được xây dựng dựa trên các mối quan hệ hiện có từ quá trình nghiên cứu theo chiều dọc.

2. Khoảng cách số đã trở nên phức tạp hơn

Tranh: Augusto Zambonato/Behance | CC BY-NC-ND 4.0

“Khoảng cách số” ngày càng trở nên đáng chú ý. Etivina Lovo, nghiên cứu về đạo đức nghiên cứu ở Tonga, đã viết về những thách thức mà cô đã trải qua khi cố gắng chuyển nghiên cứu của mình với người bản địa thành nghiên cứu trực tuyến. Những người nhân viên y tế cộng đồng thuộc vùng nông thôn Uganda khi tham gia nghiên cứu của Deborah Ikhile đều không có máy tính xách tay. Cô ấy đã phải giải quyết vấn đề đó bằng cách tranh thủ sự giúp đỡ của một người vận động cộng đồng.

Natalia Reinoso Chávez và Reyes Castro, khi làm việc với những người Phi-Colombia và Bản địa di cư ở Colombia, đã gặp khó khăn về kết nối, cơ sở internet khan hiếm và khoảng cách văn hóa và khoảng cách thế hệ trong sự hiểu biết và sử dụng internet. Những kinh nghiệm này và những kinh nghiệm khác chứng minh rằng ‘khoảng cách số’ không chỉ đơn giản là “có” hoặc “không”.

Các nhà nghiên cứu đang sử dụng dữ liệu thứ cấp để giải quyết một số vấn đề này. Paramjeet Chawla, khi nghiên cứu các khả năng của thanh niên thành thị ở Ấn Độ, nhận thấy rằng mặc dù việc tìm kiếm và lấy cơ sở dữ liệu có thể khó khăn nhưng bản thân dữ liệu có nhiều tiềm năng hơn cô nghĩ lúc ban đầu.

Rafael Goldstein, Rosana Vasques và Maria dos Santos, khi thực hiện nghiên cứu với những người nhặt rác ở Brazil, đã sử dụng dữ liệu và kết quả từ nghiên cứu trước đó, video, bài đăng và ảnh từ mạng xã hội để xây dựng một kho lưu trữ về những người tham gia của họ.

3. Đại dịch đã thay đổi đạo đức nghiên cứu

Vanessa Malila, người làm việc trong lĩnh vực phát triển quốc tế, giải quyết vấn đề căng thẳng do COVID gây ra giữa quyền / trách nhiệm cá nhân và chất lượng cuộc sống của tập thể, đã cho rằng các nhà nghiên cứu cũng đã phải vật lộn với những nan đề đạo đức (và có những nan đề thậm chí bao gồm ba đến bốn lựa chọn mâu thuẫn).

Thông qua một khám phá đánh giá tài liệu trên phạm vi rộng, bà xác định các câu hỏi và xu hướng đạo đức phổ biến, đồng thời gợi ý rằng khả năng thích ứng và ra quyết định nhanh nhẹn là chìa khóa để tiến hành nghiên cứu đạo đức trong một cuộc khủng hoảng.

Trong một đại dịch toàn cầu, bất kỳ ai cũng có thể dễ bị tổn thương – nhà nghiên cứu và người tham gia – và điều này làm thay đổi cán cân quyền lực trong các mối quan hệ nghiên cứu. Oliver Hooper, Rachel Sandford và Thomas Quarmby suy nghĩ về nghiên cứu của họ trong hệ thống chăm sóc xã hội của trẻ em ở Vương quốc Anh để đặt ra một câu hỏi quan trọng về đạo đức: khi khủng hoảng xảy ra, nên tiếp tục nghiên cứu hiện tại hay tiến hành nghiên cứu mới?

Nhìn chung, điều ít nhất ta có thể làm được là phải dừng lại để suy nghĩ lại kế hoạch nghiên cứu khi khủng hoảng xảy ra thay vì tiếp tục bất chấp, và đây cũng là một điều bắt buộc về mặt đạo đức.

Đại dịch rõ ràng đã tạo ra rất nhiều thách thức cho các nhà nghiên cứu. Tuy nhiên, những thách thức này cho thấy rằng những thời điểm bất thường cũng mang lại cơ hội để thực hiện những nghiên cứu thú vị, có đạo đức và sáng tạo.

Đức Huy dịch

Nguồn: Kara, H., & Khoo, S.-. (2020, November 17). How the pandemic has transformed research methods and ethics: Three lessons from 33 rapid responses. Nature Index. 

error: Content is protected !!

Để lại thông tin để nhận tư vấn